Onderzoeksdomeinen

De professionele bacheloropleiding Toerisme- en Recreatiemanagement (TRM) van Erasmushogeschool Brussel doet praktijkgericht onderzoek op twee domeinen: recreatieve (gebieds)ontwikkeling en Applied Futures in vrije tijd.  

Met een toenemende verstedelijking als uitgangspunt en het schaarser worden van de open ruimte denkt de sector toekomstgericht na over de nog beschikbare ruimte voor recreatie. In het Ruimtelijk Structuurplan Vlaanderen wordt multifunctionaliteit en duurzaam en kwalitatief recreatief medegebruik voorop gesteld in het buitengebied.

Als Brusselse hogeschool wil EhB haar maatschappelijke rol vervullen door mee na te denken over toekomstgerichte duurzame concepten. Binnen de opleiding TRM, aansluitend op het opleidingsonderdeel Recreatie- en leisuremanagement, werd de afgelopen drie jaar onderzoek verricht naar de mogelijkheden voor recreatieve ontwikkeling in de groene rand rond Brussel.

In een eerste fase werd de omgang met de begrippen ‘toerisme’ en ‘recreatie’ in verschillende sectoren onderzocht. Uit beleidsdocumenten blijkt immers dat toerisme en recreatie vaak als een eenheid of synoniem wordt gebruikt, terwijl er theoretisch een duidelijk onderscheid bestaat.

De veranderingen in de maatschappij (megatrends), vooral op het vlak van tijdsindeling,  geven aan dat de ervaring en de invulling  van vrije tijd sterk veranderen.  Mensen gaan minder vaak op vakantie, maar hebben wel meer nood aan ontspanning dichtbij huis op momenten dat ze het zelf nodig achten.  De grens tussen werken en vrije tijd vervaagt.

De toenemende aandacht voor een goede gezondheid, zet mensen in beweging. Er wordt meer gefietst, gewandeld, op ontdekking gegaan, gerecreëerd in het algemeen. Re-creatie is meer dan ooit actueel. Mensen hebben tijd nodig om op adem te komen, energie op te laden, zich te herbronnen.

Een historische schets van de vrijetijdsbeleving in West-Europa laat zien dat de invloed van de overheid, maar ook de kerk en de vakbonden, op de invulling  (en inmenging) van de vrije tijd sterk afneemt. In een postindustrieel tijdperk wordt vrije tijd meer een kwestie van vraag en aanbod.  Men spreekt over de vrijetijdsmarkt waarbij ‘leisure’ een potentieel economische hefboom wordt.

Net als in andere sectoren zijn duidelijk twee krachten aan het werk: enerzijds de noodzaak aan verduurzaming en anderzijds de evolutie van een vrijetijdsrecht en -behoefte naar een vrijetijdseconomie.

Het in 2015 opgerichte kenniscentrum ‘Applied Futures – Open Time’ biedt de mogelijkheid om rond het thema toekomstonderzoek samen te werken met andere opleidingen (Communicatiemanagement en Idea & Innovation Management). De komende 3 jaar worden methodieken uit Futures Studies geëvalueerd en gecatalogeerd voor toepassing in het domein van de vrije tijd. De opgebouwde expertise rond recreatieve gebiedsontwikkeling wordt geïntegreerd in het project.